„Własność jako odpowiedzialność” – podsumowanie konferencji organizowanej przez Lubelski Oddział Polskiego Towarzystwa Socjologicznego oraz Koła Naukowe Studentów Socjologii z UMCS i KUL

W pierwszym panelu dyskusyjnym: „Własność jako wartość” wzięli udział Minister Aleksander Grad oraz ks. prof. dr hab. Janusz Mariański. Profesor Mariański mówił o postrzeganiu przez Polaków własności państwowej i prywatnej oraz o wpływie jaki na ten obraz wywarł system komunistyczny. Minister Grad podzielił się z uczestnikami spotkania swoimi doświadczeniami z okresu, kiedy był prywatnym przedsiębiorcą oraz podkreślił znaczenie własności prywatnej dla utrzymania wolności i poczucia bezpieczeństwa jednostki. Minister mówił także o określonych wartościach ekonomicznych jakie przynosi własność prywatna, podając statystyki odnoszące się do zysków osiąganych przez przedsiębiorstwa sektora prywatnego i publicznego oraz środków przeznaczanych przez nie na inwestycje*. 

W drugim panelu dyskusyjnym pt. „Własność – perspektywa etyczna i religijna” wzięli udział: ks. prof. dr hab. Andrzej Szostek, dr hab. prof. KUL Krzysztof Motyka oraz ks. dr hab. Stanisław Fel. Profesor Szostek w swojej wypowiedzi odwołał się do słów św. Tomasza z Akwinu, który mówił, że prawo własności wynika z prawa naturalnego, ponadto podkreślił że człowiek bardziej dba o dobro własne, co równocześnie przyczynia się do wzrostu dobrobytu społecznego. Jako drugi w dyskusji zabrał głos dr hab. Fel, który podkreślił wpływ własności na wzrost wolności człowieka i stworzenie mu możliwości wyboru. W swojej wypowiedzi zauważył także, że własność stabilizuje systemy społeczne i gospodarcze. Jako ostatni z panelistów wypowiadał się profesor Motyka, który omówił podejście do własności w dziełach Johna Locke’a (własność jako podstawowe prawo natury), Hugo Grocjusza (obowiązek poszanowania prawa własności wynikający z praw natury) oraz dokumentach prawnych (np. Deklaracji Praw Człowieka i Obywatela z 1789 roku).

Ostatni, trzeci panel dyskusyjny poświęcony był zagadnieniom prywatyzacji i reprywatyzacji. Wzięli w nim udział: Wicewojewoda Lubelski Henryka Strojnowska, prof. dr hab. Maciej Bałtowski oraz dr Elżbieta Wrońska z lubelskiej delegatury Ministerstwa Skarbu Państwa. Profesor Bałtowski przedstawił bardzo ciekawe statystyki pokazujące udział sektora prywatnego i publicznego w najlepiej rozwiniętych gospodarkach świata (przykładowo w USA udział podmiotów państwowych wynosi 2%, we Francji 5%, średnia Unii Europejskiej to 5% do 8 %, dla porównania w Polsce jest to aż 20 %). Wicewojewoda Strojnowska mówiła o podejściu młodych ludzi do własności prywatnej i działalności gospodarczej, a dr Wrońska przedstawiła założenie realizowanego obecnie przez Ministerstwo Skarbu Państwa planu prywatyzacji na lata 2008 – 2011.

Projekt „Własność jako odpowiedzialność” został nagrodzony w konkursie na najlepsze projekty edukacyjne adresowane do studentów i poświęcone własności prywatnej i prywatyzacji ogłoszonym przez Ministra Skarbu Państwa Aleksandra Grada. Obok organizacji konferencji obejmował on także przeprowadzenie konkursu fotograficznego „Moja własność” oraz projekcję filmu poświęconego własności intelektualnej w Internecie, połączoną z dyskusją poświeconą tej tematyce, w której udział wzięli między innymi dr Janina Zabielska z Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, dr Cezary Mordka z Uniwersytetu Marii Curie Skłodowskiej, oraz Grzegorz Reske z Centrum Kultury w Lublinie.

*(wg. „Raportu o konsekwencjach zablokowania prywatyzacji w Polsce” przygotowanego przez FREE, FOR oraz PKPP „Lewiatan” w 2006 roku odsetek firm prywatnych wykazujących zysk netto wyniósł 83%, w tym samym okresie, wśród przedsiębiorstw państwowych wyniósł on 61,2%, firmy państwowe przeznaczyły 55.6% inwestycji na budynki i budowle, a tylko 34.4% na zakup maszyn i urządzeń, wśród przedsiębiorstw prywatnych proporcje te były niemal odwrotne - budowle i budynki 29% inwestycji, maszyny i urządzenia 58,2%).